Nietolerancja histaminy: Dlaczego po obiedzie boli cię brzuch, masz wzdęcia i musisz biec do toalety?

Wraz z nadejściem pierwszych gorących dni otwierają się ogródki restauracyjne, rozpoczyna się sezon grillowy i pojawia się wakacyjne menu pełne dojrzewających serów, fermentowanych sałatek, czerwonego wina i marynowanych ryb. Dla około 1% populacji Europy — z czego aż 80% stanowią kobiety w średnim wieku — jest to jednak sygnał, że powrócą dobrze znane dolegliwości: wzdęcia po obiedzie, skurcze po kieliszku wina, biegunka po grillowanej makreli, migrena po truskawkach.

Mowa o nietolerancji histaminy (HIT) — diagnozie, którą lekarze często przeoczają, mimo że dotyka milionów Europejczyków¹.

Czym jest nietolerancja histaminy i dlaczego powstaje  jelitach?

Histamina nie jest wrogiem — jest ważnym mediatorem reakcji immunologicznych, wydzielania soku żołądkowego i przewodnictwa nerwowego. Problem pojawia się wtedy, gdy organizm nie rozkłada histaminy wystarczająco szybko. Główną rolę odgrywa enzym DAO (diaminooksydaza), produkowany bezpośrednio w błonie śluzowej jelita cienkiego. Drugi enzym — HNMT — działa w wątrobie, płucach i mózgu, dlatego HIT objawia się jednocześnie w różnych narządach.

Gdy aktywność DAO jest osłabiona (genetyka, uszkodzona błona śluzowa przy SIBO, IBS lub IBD, alkohol, niektóre leki, np. diklofenak), histamina pochodząca z pożywienia oraz z aktywowanych komórek tucznych „przedostaje się” do organizmu i aktywuje receptory:

• Receptory H1 w mięśniówce gładkiej jelit → skurcze i biegunka
• Receptory H2 w żołądku → refluks i zgaga
• Receptory H4 w układzie nerwowym jelit → ból trzewny i wzdęcia
• Receptory skórne, neurologiczne i oddechowe → pokrzywka, migrena, zatkany nos

To właśnie problemy trawienne występują najczęściej — zazwyczaj od 30 minut do 2 godzin po posiłku. Latem sytuacja jest jeszcze gorsza: wysoka temperatura zwiększa degranulację komórek tucznych, sezon pylenia dostarcza dodatkowej endogennej histaminy, a alkohol hamuje aktywność DAO.

Dlaczego same suplementy DAO często nie wystarczają? Ponieważ większość przyczyn nie leży w spożywanym jedzeniu, lecz w błonie śluzowej.

Klasyczne suplementy DAO pomagają rozkładać histaminę pochodzącą z pożywienia w świetle jelita — i to jest przydatne. Nie rozwiązują jednak problemu aktywacji komórek tucznych bezpośrednio w błonie śluzowej (tzw. enteralnej histaminozy), gdzie histamina uwalniana jest endogennie. Właśnie dlatego wielu pacjentów odczuwa po suplementach DAO jedynie częściową ulgę — brakuje drugiego mechanizmu, który wyciszałby samą błonę śluzową jelita.

REVICOLIN: podwójny mechanizm działania i dane kliniczne ze Słowacji

REVICOLIN wypełnia właśnie tę lukę. Nie zawiera DAO — działa inaczej, jednocześnie na dwóch poziomach:

• PEA (palmitoiloetanoloamid) → naturalna substancja, którą organizm normalnie sam wytwarza. Uspokaja komórki tuczne — „magazyny pełne histaminy” znajdujące się bezpośrednio w błonie śluzowej jelit. Gdy pozostają w stanie spoczynku, nie uwalniają dużych ilości histaminy, a jelita przestają reagować nadmiernie. Efekt: mniej bólu, skurczów, wzdęć i nieprawidłowych stolców.
• Kluyveromyces (prebiotyk i probiotyk) → opatentowany szczep drożdży, który odżywia i regeneruje błonę śluzową jelit. Można wyobrazić sobie ścianę jelita jako delikatną tkaninę — przy nietolerancji histaminy ma ona drobne „pęknięcia”, przez które niepożądane substancje przedostają się do organizmu. Drożdże pomagają stopniowo zamykać te mikrouszkodzenia i odbudowywać naturalną barierę ochronną.

Wyniki ze słowackiej praktyki ambulatoryjnej² są jednoznaczne: u osób z dolegliwościami trawiennymi nastąpiła wyraźna poprawa jakości życia średnio już po 8 dniach stosowania. Inne badanie przeprowadzone we Włoszech wykazało, że aż 74% osób było wolnych od objawów zespołu jelita drażliwego po 3 miesiącach systematycznego stosowania.

Praktyczne wskazówki na lato

• Prowadź dziennik objawów — bez niego nie ustalisz, które produkty wywołują dolegliwości.
• Rozważ 2-tygodniową dietę eliminacyjną o niskiej zawartości histaminy.
• Uważaj na ryby przechowywane w wysokiej temperaturze oraz na połączenie alkoholu z dojrzewającymi serami.
• W przypadku ostrego epizodu sięgnij po krople REHISTA (PEA + EGCG z zielonej herbaty), które działają w ciągu 30 minut.

Nie ograniczaj jedzenia latem — ograniczaj objawy HIT.

REVICOLIN kupisz tutaj

Dr Peter Blaško

Dyrektor ds. badań i rozwoju PHARCO GRANCREO

¹ Maintz L, Novak N. — American Journal of Clinical Nutrition (2007): Histamine and histamine intolerance

² Badanie kliniczne REVICOLIN — MUDr. Jarolím Šutka, Poradnia Gastroenterologiczna w Bratysławie, Pharco Grancreo (2022)